Brzeżany (Ukraina) ‒ kaplica Sieniawskich | Polonika

Przejdź do treści
BADAMY - CHRONIMY - POPULARYZUJEMY polskie dziedzictwo kulturowe za granicą

Brzeżany (Ukraina) ‒ kaplica Sieniawskich

2020

Kościół zamkowy w Brzeżanach (kaplica Sieniawskich) uważany jest za najważniejsze po kolegiacie żółkiewskiej mauzoleum rodowe na terenie dawnej Rzeczypospolitej. Po wygaśnięciu rodu Sieniawskich na początku XVIII w. i przejściu Brzeżan w ręce spadkobierców, zamek wraz z kościołem zaczął ulegać degradacji. Proces ten trwał ponad 200 lat. Znaczące zniszczenia przyniosły też obie wojny światowe oraz późniejsze działania władz sowieckich.

Obecnie kościół zamkowy znajduje się w stanie bliskim całkowitego zniszczenia. Od kilkunastu lat zabezpieczony jest prowizorycznymi rusztowaniami mającymi podtrzymać stabilność ścian. Z bogatego wyposażenia wnętrza na miejscu niewiele pozostało. Dekoracja sztukatorska w większości runęła wraz ze sklepieniami i zachowała się w formie gruzu. Częściowo zachowały się rzeźby z nagrobków, przewiezione po drugiej wojnie światowej do magazynów Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki. Unikatowe, rzeźbione sarkofagi cynowe Sieniawskich zostały wywiezione przed inwazją bolszewicką w 1920 r. do Polski i szczęśliwie ocalały w Pieskowej Skale.

 

Prace prowadzone w 2020 r.

W 2020 r. roku Instytut POLONIKA sfinansował przeprowadzenie prac porządkowych i konstrukcyjnych przy kaplicy Sieniawskich. W pierwszej kolejności dokonano demontażu starych drewnianych rusztowań ustawionych wzdłuż murów kaplicy od strony wewnętrznego dziedzińca utworzonego między prezbiterium a ścianami zamku od strony wschodniej. Następnie usunięto nadmiar warstw gruntowych (humusu) i nasypów. Odsłonięte podczas prac fundamenty zabezpieczono, ustawiając nad nimi drewnianą konstrukcję z blaszanym dachem. Po uporządkowaniu terenu przystąpiono do prac konstrukcyjnych wewnątrz kaplicy. Istniejące drewniane rusztowanie uzupełniono o podesty, drabiny i poręcze umożliwiające prace na wysokości.

Te wstępne działania porządkowe były niezbędne, aby móc w przyszłości przystąpić do ratowania obiektu.

Realizator: Fundacja na Rzecz Partnerstwa Europy Środkowo-Wschodniej